Thiết kế mô hình thuyền bằng xốp để kể câu chuyện trên cạn

Một chiếc thuyền trong sảnh có thể gợi chuyến đi biển, một bến cá hoặc một câu chuyện phiêu lưu. Tuy nhiên, để mô hình thuyền bằng xốp truyền đạt đúng ý tưởng, người thiết kế cần chọn rõ kiểu thuyền và cách người xem tiếp cận nó. Chỉ thêm một cánh buồm vào một khối dài chưa đủ tạo nên hình ảnh thuyết phục; dáng mũi, đường mạn và những gì nằm xung quanh phải cùng nói về một bối cảnh.

Bài viết bàn về đạo cụ và vật trưng bày trên cạn. Các gợi ý không phải hướng dẫn chế tạo phương tiện nổi, thuyền chở người hay đồ chơi dưới nước. Ảnh tàu và các hạng mục tạo hình được dùng để tham khảo đường nét; không thể dựa vào ảnh để suy ra vật liệu, khả năng chịu lực hoặc công năng của một sản phẩm khác.

Chọn kiểu thuyền theo câu chuyện

Trước hết hãy xác định người xem cần liên tưởng đến điều gì. Một góc nghỉ hè bên biển có thể hợp với dáng thuyền buồm đơn giản và màu sáng. Một câu chuyện bến cảng lại cần cảm giác thân thuyền chắc, đường boong rõ và những đồ vật liên quan đến việc neo đậu. Nếu chủ đề là phiêu lưu tưởng tượng, hình dáng có thể vui hơn, nhưng vẫn nên giữ vài đặc điểm nhất quán để người xem không thấy một tập hợp phụ kiện rời rạc.

Tên gọi chung như thuyền biển thường chưa đủ cho người dựng hình. Khách hàng có thể hình dung một chiếc thuyền đánh cá nhỏ, trong khi bên thiết kế lại nghĩ đến tàu nhiều tầng. Cách trao đổi dễ hiểu là chọn một ảnh tham khảo chính, rồi ghi rõ phần muốn giữ: mũi nhọn, mạn thấp, buồm tam giác hay đường thân cong. Những ảnh khác chỉ nên giải thích thêm một chi tiết, tránh việc mỗi ảnh yêu cầu một kiểu thuyền khác nhau.

Nếu mô phỏng một loại thuyền gắn với địa phương hoặc một tàu có thật, cần thêm nguồn hình ảnh đáng tin cậy cho những đặc điểm nhận diện. Không nên ghép cờ, ký hiệu, trang phục và đồ dùng từ nhiều bối cảnh chỉ vì màu sắc đẹp. Người xem quen thuộc có thể nhận ra sự không khớp ấy. Với một tiểu cảnh tưởng tượng, có thể nói rõ ngay từ ý tưởng rằng đây là một chiếc thuyền hư cấu để các bên cùng hiểu mức độ tự do khi tạo hình.

Nhóm mô hình mút xốp phục vụ trưng bày cho phép phát triển nhiều dạng đạo cụ theo hình ảnh tham khảo. Riêng với thuyền, cần phân biệt giữa việc mô phỏng dáng bên ngoài và việc tái hiện đầy đủ một con tàu. Nếu người xem chỉ nhìn từ lối đi phía trước, không nhất thiết nhồi vào mô hình mọi bộ phận trên tàu thật. Hãy giữ những chi tiết giúp câu chuyện rõ hơn, đồng thời mô tả trung thực phạm vi mô phỏng.

Những đường nét giúp nhận ra thuyền từ xa

Đường mạn là đường chạy dọc hai bên thân thuyền. Khi vẽ dáng tổng thể, hãy xem đường này nối từ mũi đến đuôi thế nào. Một mạn thuyền cong mềm gợi cảm giác khác với thân gần như thẳng. Nếu đầu và cuối đều bị các chậu cây hay bảng thông tin che mất, người xem có thể chỉ thấy một hộp dài. Vì vậy, nên để lộ ít nhất những đoạn đường viền cần thiết cho việc nhận diện hình thuyền.

Mũi thuyền thường là điểm xác định hướng. Mũi quay về bên nào sẽ khiến người xem cảm thấy con thuyền đang đi về phía đó, ngay cả khi vật trưng bày đứng yên. Trong một lối vào cửa hàng, hướng này có thể giúp dẫn mắt vào bên trong. Tuy nhiên, mũi nhô ra phía luồng đi lại cũng tạo một phần chiếm chỗ cần được tính trước. Hướng đẹp trên bản vẽ chỉ có ý nghĩa khi phù hợp với cách khách thực sự di chuyển.

Không nên xem thân thuyền tách rời mặt nền. Nếu phần đáy lộ ra toàn bộ mà không có ý đồ, chiếc thuyền dễ trông như đang nằm trên một bệ trưng bày kỹ thuật. Nếu che quá nhiều thân bằng sóng giả, đường mạn và tỷ lệ lại trở nên khó đọc. Có thể thử các mức che khác nhau trong phối cảnh để tìm vị trí vừa đủ gợi mặt nước, vừa để lại hình dáng chính. Sự điều chỉnh này thuộc cách kể chuyện bằng hình ảnh, không nói lên khả năng nổi.

Một cách kiểm tra đơn giản là xem bản vẽ thân thuyền ở dạng một mảng màu. Nếu mũi, đuôi và phần buồm vẫn nhận ra, hình đang dựa vào đường nét rõ ràng. Sau đó mới thêm các vạch giả ván, cửa sổ hoặc hoa văn. Những chi tiết nhỏ có thể làm mô hình thú vị khi nhìn gần, nhưng không nên gánh nhiệm vụ giải thích rằng đây là một chiếc thuyền. Nhiệm vụ ấy cần được giải quyết từ hình dáng tổng thể.

Toàn cảnh tạo hình tàu có buồm giữa một khu vui chơi nước
Toàn cảnh tạo hình tàu có buồm giữa một khu vui chơi nước; ảnh tham khảo đường nét mũi tàu và mạn tàu, không phải mẫu thuyền bằng xốp. Nguồn ảnh: mohinhdieukhac.vn.

Buồm và phụ kiện nên tiết chế ra sao

Buồm chiếm một diện tích nhìn lớn nên dễ lấn át thân thuyền. Khi thêm buồm, hãy đặt nó cạnh chiều dài thân và hình người trong cùng bản vẽ. Một cánh buồm quá rộng có thể biến toàn bộ cảnh thành một tấm nền tam giác, còn thân chỉ là chi tiết nhỏ phía dưới. Nếu muốn người xem chú ý vào một sản phẩm đặt gần mạn, buồm nên đóng vai trò làm nền và không mang thêm quá nhiều chữ hoặc họa tiết.

Hướng buồm cũng cần thống nhất với câu chuyện. Các cánh buồm có thể được tạo hình theo ý đồ trang trí, nhưng nếu mỗi cánh nghiêng một hướng vô cớ, người xem dễ thấy cảnh thiếu liên kết. Không cần mô phỏng mọi dây buồm của tàu thật để tạo cảm giác có gió. Một số đường nghiêng rõ, lặp lại có chọn lọc ở cờ và đồ trang trí có thể đủ. Phần treo, đỡ và liên kết phải được đơn vị chuyên môn xử lý cho môi trường sử dụng.

Dây thừng, bánh lái và mỏ neo là những phụ kiện dễ được thêm vào vì ai cũng liên tưởng chúng với thuyền. Tuy nhiên, đặt tất cả vào phía trước có thể làm che mất dáng thân. Hãy chọn món giúp giải thích hoạt động đang được kể. Nếu bối cảnh là thuyền vừa cập bến, một chi tiết neo đậu và vài kiện hàng có thể hợp lý. Nếu là chuyến đi nghỉ hè, một cánh buồm thoáng cùng màu sắc tươi có thể phù hợp hơn cảnh chất nhiều đồ.

Những phụ kiện trông như có thể cầm nắm cần được bàn kỹ về cách khách sẽ hiểu. Một bánh lái đặt ngay tầm tay dễ tạo cảm giác được xoay thử. Nếu không có công năng tương tác, có thể thay đổi vị trí hoặc cách trưng bày để hạn chế hiểu nhầm. Nếu chương trình cần một hoạt động điều khiển giả lập, phải xác định yêu cầu đó từ đầu và nhờ đơn vị phụ trách thiết kế riêng. Vẻ ngoài giống đồ sử dụng không thay thế được đánh giá công năng.

Góc nhìn vào khu vực sàn bên trong tạo hình tàu
Góc nhìn vào khu vực sàn bên trong tạo hình tàu; ảnh tư liệu giúp quan sát sự phân chia không gian của một công trình chủ đề. Nguồn ảnh: mohinhdieukhac.vn.

Tạo cảm giác mặt nước khi trưng bày trên cạn

Cảm giác biển không nhất thiết phụ thuộc vào việc đưa nước thật vào tiểu cảnh. Một mặt nền màu phù hợp, đường sóng được tiết chế và khoảng trống quanh thân có thể gợi bối cảnh trên cạn. Điều cần giữ là cách các thành phần gặp nhau. Nếu sóng chạy xuyên qua mạn hoặc các lớp nền dừng đột ngột ở một bên, người xem sẽ nhận thấy điểm chưa hợp lý ấy trước khi chú ý đến những trang trí nhỏ.

Có thể hình dung mặt nước là một vùng có ranh giới rõ trong bố cục. Phía trong vùng đó là thân thuyền và các chi tiết liên quan đến biển; phía ngoài là lối đi hoặc bến được gợi bằng cách khác. Việc phân vùng giúp khách hiểu họ nên đứng ở đâu để quan sát. Không cần biến toàn bộ sàn thành một cảnh biển, nhất là khi khu trưng bày phải nằm cạnh cửa ra vào hoặc quầy phục vụ. Diện tích còn lại vẫn phải làm được công việc thường ngày của nó.

Các lớp sóng gần thường cần hình rõ hơn những lớp xa để mắt phân biệt vị trí. Nếu mọi lớp cùng một độ cao và cùng đường cong, chúng dễ thành một hàng trang trí đều đặn. Có thể thay đổi nhịp và chừa khoảng để thấy thân thuyền. Tuy vậy, số lượng lớp phải phù hợp với không gian thật. Một góc hẹp không nhất thiết cần nhiều tấm sóng chen nhau; đôi khi một đường nền gọn đã truyền đạt đủ ý tưởng biển.

Ánh sáng có thể làm rõ phần thân nằm phía trước nền nhưng cũng có thể tạo bóng không mong muốn lên buồm. Bởi vậy, nên xem tiểu cảnh dưới điều kiện đèn dự kiến, cùng với các bảng hiệu có sẵn của địa điểm. Nếu dùng hiệu ứng chuyển động hoặc thiết bị điện, việc bố trí phải do bên phụ trách xác định theo điều kiện vận hành. Bài viết chỉ gợi ý cảm giác thị giác, không đưa ra cách lắp thiết bị hoặc giải pháp chống nước.

Ranh giới giữa vật trưng bày và nơi có người bước lên

Một chiếc thuyền đặt giữa không gian công cộng rất dễ khiến khách muốn bước vào. Đặc biệt, khi có một khe mở giống cửa lên tàu hoặc một sàn phẳng giống boong, hình thức tự nó đã gợi một lời mời. Nếu hạng mục chỉ dùng để trưng bày, thiết kế cần thể hiện giới hạn đó rõ hơn. Không nên trông chờ hoàn toàn vào một tấm biển nhỏ đặt sau mô hình, vì khách có thể không nhìn thấy trước khi tiến lại gần.

Có thể bố trí vị trí chụp ảnh bên cạnh thân thay vì bên trong thuyền. Khi ấy, mạn làm nền phía sau người đứng và các phụ kiện không vươn vào khoảng người xoay trở. Cách này vẫn tạo liên tưởng đang ở bên bến tàu mà không đòi hỏi khách bước lên đạo cụ. Vị trí đứng cần được kiểm tra với người sử dụng thực tế, kể cả tình huống một nhóm người cùng chờ, thay vì chỉ thể hiện một bóng người duy nhất trong phối cảnh.

Nếu muốn khách lên boong, ngồi trong lòng thuyền hoặc đứng sau bánh lái, đây là một hạng mục có người sử dụng và phải được thiết kế, đánh giá theo yêu cầu tương ứng. Không thể quyết định khả năng đó từ tên vật liệu hay bề ngoài hoàn thiện. Bên kỹ thuật, đơn vị vận hành và địa điểm cần xác định phạm vi sử dụng, hệ đỡ, tiếp cận và quản lý. Người đặt hàng không nên tự chuyển một mô hình trưng bày thành khu vui chơi sau khi nhận hàng.

Trong một phương án trang trí sự kiện theo chủ đề, luồng khách còn liên quan đến những hoạt động xung quanh. Người dừng trước thuyền có thể che khu bán hàng hoặc làm hẹp lối nhìn của nhân viên. Vì vậy, hãy vẽ cả khu chờ và đường đi tiếp sau khi xem. Chiếc thuyền nên góp phần tạo một điểm dừng dễ hiểu, không khiến người tham quan phải đoán nơi nào được đi hoặc cách nào để quay trở lại tuyến chính.

Chi tiết khu vực nối với máng trượt ở tạo hình tàu
Chi tiết khu vực nối với máng trượt ở tạo hình tàu; công năng công trình trong ảnh khác với một đạo cụ thuyền trưng bày trên cạn. Nguồn ảnh: mohinhdieukhac.vn.

Ví dụ một góc biển trong không gian thương mại

Giả sử một cửa hàng muốn giới thiệu bộ sản phẩm mùa hè bằng một góc biển nhỏ. Thay vì dựng cả con tàu nhiều tầng, nhóm thiết kế chọn dáng thuyền buồm đơn giản nhìn nghiêng. Mũi hướng vào vùng trưng bày sản phẩm, thân chỉ mang một mảng màu lớn và cánh buồm làm nền sáng. Vài món hàng thật được đặt trên hệ trưng bày riêng ở phía trước. Đây là ví dụ giả định nhằm giải thích cách phân chia vai trò giữa cảnh và sản phẩm.

Ở bản đầu, tấm buồm mang cả tên bộ sưu tập, họa tiết sóng và hình mặt trời. Khi nhìn từ lối đi, thông điệp bị chia thành nhiều điểm nhỏ. Nhóm thử bỏ bớt họa tiết, giữ tên bộ sưu tập ở một vùng dễ đọc và đưa mặt trời sang phông phía sau. Thân thuyền lúc này có thể rõ hơn vì không phải cạnh tranh với quá nhiều hình trên cao. Việc bớt chi tiết có lý do cụ thể: dành lại sự chú ý cho nội dung khách cần thấy.

Tiếp đó, hãy thử đường đi của một người dừng lại xem rồi bước vào cửa hàng. Nếu mũi thuyền chiếm đúng chỗ họ sẽ quay người, cần xoay hoặc thu gọn phần đó. Nếu vị trí chụp ảnh làm che sản phẩm, nên tách hai điểm dừng. Những thay đổi này có thể được mô phỏng trên mặt bằng trước khi bàn đến trang trí bề mặt. Một câu chuyện rõ sẽ khó phát huy tác dụng nếu khách phải tránh đạo cụ mới tiếp cận được hàng hóa.

Góc bên hông tạo hình tàu với dãy cửa và hệ buồm
Góc bên hông tạo hình tàu với dãy cửa và hệ buồm; ảnh tham khảo cách các chi tiết giúp nhận ra chủ đề hàng hải. Nguồn ảnh: mohinhdieukhac.vn.

Khi chốt ý tưởng, nên mô tả bằng một câu dễ hình dung: khách đứng bên một chiếc thuyền nghỉ hè và nhìn thấy sản phẩm ở phía trước. Câu ấy giúp kiểm tra mọi chi tiết thêm vào sau này. Chi tiết nào làm rõ bối cảnh có thể được giữ; chi tiết nào gây hiểu nhầm về công năng hoặc cản người xem cần được sửa. Nhờ vậy, hình thuyền trở thành một phần có ích của không gian thay vì chỉ là một vật thể được đưa vào cho đủ chủ đề biển.

Trao đổi phương án tạo hình

Để trao đổi ý tưởng phù hợp với không gian của bạn, liên hệ Mô Hình Điêu Khắc qua số 0965536866 hoặc email mohinhdieukhac@gmail.com.

Nhận xét

Bài đăng phổ biến từ blog này

Chọn vật liệu mô hình điêu khắc từ cách sử dụng

7 thông tin nên có trước khi xin báo giá mô hình điêu khắc

Điêu khắc âm thanh: đọc phần lòng và cổ qua một mô hình cộng hưởng giả định